Już 220 tysięcy lat temu wcześni H. sapiens korzystali z kamieniołomów
8 kwietnia 2026, 16:45Już 220 000 lat temu ludzie korzystali z kamieniołomów. Międzynarodowy zespół naukowy, na czele którego stali Manuel Will z Uniwersytetów w Tybindze i Johannesburgu, Flavia Venditti z Uniwersytetu w Tybindze oraz Svenja Riedesel z Uniwersytetu w Kolonii i Duńskiego Uniwersytetu Technicznego poinformował, że między 220 a 110 tysięcy lat temu ludzie celowo przybywali do Jojosi w RPA gdzie wydobywali hornfels. Badania dowodzą, że już w środkowej epoce kamienia nasi przodkowie podejmowali celowe działania w celu pozyskania materiału do wytwarzania narzędzi. Dotychczas sądzono, że kamień zdobywano przy okazji wędrówek czy polowań, podnosząc to, co nawinęło się pod rękę.
Od grypy do schizofrenii
10 czerwca 2009, 07:44Kiedy podczas ciąży kobieta zarazi się wirusem grypy, w pewnych okolicznościach wzrasta ryzyko, że jej dziecko zachoruje w przyszłości na schizofrenię (Biological Psychiatry).
Jony ołowiu zderzają się w LHC
27 listopada 2015, 06:57Wielki Zderzacz Hadronów, który zakończył tegoroczną serię zderzeń protonów, osiągnął właśnie najwyższą w historii energię zderzeń jonów ołowiu. Po krótkiej przerwie i zmianie konfiguracji Zderzacza już 17 listopada wysłano pierwsze wiązki, a wczoraj przedstawiciele CERN-u ogłosili, że uzyskali stabilną wiązkę
Doktorant NCBJ pomógł zaobserwować najszybszy rozpad alfa
28 maja 2026, 14:32Międzynarodowy zespół po raz pierwszy bezpośrednio zaobserwował wyjątkowo szybką przemianę alfa telluru-104 (104Te). Wśród autorów odkrycia są Ian Cox i Robert Grzywacz z Uniwersytetu Tennessee, Krzysztof Rykaczewski z Oak Ridge National Laboratory oraz Aleksander Augustyn – doktorant IV roku Szkoły Doktorskiej Narodowego Centrum Badań Jądrowych (NCBJ). Ich wspólna praca doprowadziła do bezpośredniego zaobserwowania superdozwolonego charakteru przemiany alfa telluru-104, czyli wyjątkowo dużego prawdopodobieństwa emisji cząstki alfa. Fizycy przewidywali to zjawisko od kilkudziesięciu lat, lecz nigdy wcześniej nie zdołali go zmierzyć. Według autorów jest to najbardziej skrajny znany przypadek wcześniejszego uformowania cząstki alfa w jądrze atomowym.
Pojawiam się i znikam
8 lipca 2009, 12:06Jak uzyskać współczesną wersję atramentu sympatycznego? Wystarczy wykorzystać nanocząsteczki złota, pokryte specjalną substancją o włosowatej budowie. Potem włączamy światło ultrafioletowe i po zaprogramowanym czasie tekst czy obraz znika.
Dylematy związane z gametogenezą in vitro
18 grudnia 2015, 12:24Naukowcy z Uniwersytetu Jerzego Waszyngtona badają możliwość wykorzystania gametogenezy in vitro (IVG) w rozmnażaniu ludzi. Skupiają się m.in. na kwestiach etycznych i praktycznych.
W końcu udało się cyfrowo rozwinąć i odczytać niemal cały zwój z Herkulanum
16 lipca 2026, 10:50Gdy w 79 roku n.e. wybuchł Wezuwiusz w jeden z willi w Herkulanum znajdowała się biblioteka licząca setki zwojów papirusu. Wysoka temperatura zwęgliła materiał i zwoje przetrwały do dziś jako jedyny wielki kompletny księgozbiór starożytności. Bibliotekę odkryto już w XVIII wieku, jednak rozwinięcie zwęglonego papirusu niemal zawsze kończyło się jego zniszczeniem.
Komputery z DNA bardziej przyjazne użytkownikowi
4 sierpnia 2009, 15:13Biologiczne komputery wykonane z DNA i innych molekuł, istnieją w wysoce wyspecjalizowanych laboratoriach. Potrafią wykonywać coraz bardziej skomplikowane zadania, ale ich obsługa nie jest prosta.
Wyższy poziom witaminy D oznacza większą płodność dzikich zwierząt
13 stycznia 2016, 18:14Badanie dzikich owiec na Hebrydach Zewnętrznych wykazało, że wyższy poziom witaminy D wiąże się większą płodnością i sukcesem reprodukcyjnym.
Powódź Magdaleny była tylko jedną z serii 16 wielkich powodzi z lat 1341–1343
26 sierpnia 2026, 08:54Przez wieki historycy byli przekonani, że tzw. powódź Marii Magdaleny – która rozpoczęła się w lipcu 1342 roku – była największym udokumentowanym tego typu wydarzeniem w średniowiecznej Europie. Nowe badania, przeprowadzone przez międzynarodowy zespół naukowy pod kierunkiem Andrei Kiss i Güntera Blöschla z Wiedeńskiego Uniwersytetu Technologicznego, dowodzą, że pomiędzy jesienią 1341 a końcem 1343 roku Europę nawiedziło aż 16 dużych powodzi. A rok 1342 był rekordowym w ciągu ostatnich 700 lat pod względem liczby takich wydarzeń.

